روزنامه های کابل: دوشنبه، ۲۰ جدی
امضای قرارداد ساخت جاده دره صوف-یکه‌اولنگ و حملات مرگبار به کارگران هزاره در معدن زغال سنگ در بغلان، از مهم‌ترین موضوع‌های مورد بحث در مطالب اصلی روزنامه‌های چاپ امروز کابل است.
هشت صبح با اشاره به امضای قرارداد ساخت جاده دره صوف-یکه‌اولنگ، در مطلب اصلی خود زیر عنوان "الگوسازی مثبت" نوشته که "دولت و نهادهای بین‌المللی کمک‌کننده باید از این به بعد الگوسازی مثبت را تجربه کنند. باید تمامی پروژه‌های عمرانی و بازسازی در مناطق امن تطبیق شود."
روزنامه با تاکید براین که "این نوع الگوسازی سبب تضعیف ریشه‌های اجتماعی شورشگری و دولت‌ستیزی خواهد شد"، افزوده که وزارتخانه‌ها باید بر "مناطق امن" تمرکز کنند؛ "نمایندگان پارلمان و دیگر چهره‌های صاحب‌نفوذ هم باید دولت را در الگوسازی مثبت همکاری کنند."
به نوشته هشت صبح، "بیشتر مناطق مرکزی افغانستان، امن و قانون‌پذیر است. بخش بزرگی از مردم این مناطق طرفدار دولت‌اند و در روندهای دموکراتیک مثل انتخابات‌ها، مشارکت قابل ملاحظه داشته‌اند. تطبیق پروژه‌های بازسازی و عمرانی در این مناطق، با مشکل جدی امنیتی مواجه نخواهد شد."
نویسنده افزوده که در گذشته اجرای طرح‌های عمرانی در مناطق ناامن باعث "الگوسازی منفی" شده بود، اما تمرکز به مناطق آرام این باور را تقویت می‌کند که قانون‌پذیری و همکاری با دولت باعث توسعه می‌شود و از سوی دیگر، ساخت جاده‌های ارتباطی بین مناطق مختلف، باعث تقویت همبستگی اقوام کشور می‌شود.
ماندگار دو حمله مرگبار در بدخشان و بغلان در شمال کشور را بررسی کرده و آن را حمله به مسجد و هزاره‌ها و کار گروه طالبان و گروه موسوم به دولت اسلامی (داعش) دانسته و تاکید کرده که هیچ یک از این دو حمله توجیه شرعی ندارد و عاملان این رویدادها هیچ خط سرخی را رعایت نکرده‌اند.
دیروز (۱۹ جدی/دی) انفجار بمبی در مسجدی بدخشان جان دو مامور پلیس را گرفت و پیشتر در ۱۷ جدی افراد مسلح ۱۳ معدنچی هزاره را در منطقه تاله و برفک ولایت بغلان کشتند. مسئولیت رویداد نخست را گروه طالبان به عهده گرفتند اما مسئولیت رویداد دومی را هیچ گروهی به عهده نگرفته است.
سرمقاله‌نویس ماندگار افزوده که "حملۀ طالبان به مسجد و کشتن چند پلیس در آن‌جا، نشان می‌دهد که این گروه برای از بین بردن اهدافِ مورد نظرش هیچ خط سرخی را مراعات نکرده و نخواهد کرد. بنابراین، تحریمِ حمله به مسجد به عنوان کانونِ دینی مسلمانان اصلاً مورد توجه گروه‌هایی که به نامِ اسلام اعمال‌شان را رنگ می‌دهند، نیست."
ماندگار قتل ۱۳ معدنچی هزاره در بغلان را رویدادی در راستای "هزاره‌ستیزی در حال رشد" دانسته و افزوده که ممکن است در آینده چنین رویدادها با واکنش انتقامجویانه مواجه شود و آن‌گاه طبل جنگ مذهبی در هر دو طرف به صدا درآید. به باور روزنامه، کسانی هستند که به جنگ مذهبی دامن می‌زنند.
نویسنده ماندگار نسبت به این موضوع ابراز تاسف کرده که دولت تا حال اقدامی برای شناسایی عوامل چنین حملات نکرده، اما روزنامه نسبت به آینده حملات خشونت‌آمیز به مساجد و همچنین یک قومیت خاص هشدار داده و افزوده که "قدرتهای استخباراتی" از آن در راستای منافع استژاتژیک خود سود خواهند برد.
اما عرفان مهران در مقاله‌ای در اطلاعات روز با اشاره به قتل ۱۳ معدنچی هزاره در بغلان این پرسش را مطرح کرده که آیا "قتل‌های هدفمند هزاره‌ها مردم را مجبور به دفاع خودی خواهند کرد؟" به نوشته روزنامه، "حملات گروه‌های تروریستی علیه قوم هزاره به‌شکل بی‌پیشینه‌ای افزایش یافته است."
نویسنده شماری از این حملات در سال جاری و پارسال را برشمرده و افزوده که "نشانه گرفتن هدفمند هزاره‌ها در افغانستان، نگرانی‌های گسترده‌ای را در میان این مجموعه قومی به‌وجود آورده است. فارغ از این‌که مسئولیت این حملات را چه گروهی به عهده می‌گیرد، هزاره‌ها نگران این هستند که قربانی بازی بزرگ و پیچیده سیاسی و امنیتی در کشور می‌باشند."
مقاله‌نویس اطلاعات روز معتقد است که "واکنش ضعیف دولت به این حملات و عدم برخورد با عاملان آن بر حجم نگرانی‌ها افزوده است و مردم را به این فکر انداخته که باید برای دفاع خودی، آمادگی‌های لازم را اتخاذ کنند، زیرا دولت، نیروهای امنیتی و رهبران سیاسی یا از روی ضعف و یا هم عامدانه در صدد دفاع از این مردم نیستند."
نویسنده اطلاعات روز واکنش دولت به این حملات را "ناکافی" و افزوده که این مسئله باعث "موج بی‌اعتمادی هزاره‌ها نسبت به حکومت" شده است. نویسنده هشدار داده که "اگر این وضعیت ادامه یابد و دولت به وظایف خود عمل نکند، تحمل مردم به‌سر خواهد رسید، دشمن به اهداف خود دست می‌یابد و آرامش دولتمردان نیز سلب خواهد شد."
روزنامه افغانستان در سرمقاله خود با تاکید بر "ضرورت حمایت‌های مداوم بین‌المللی از افغانستان"، پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا و نشست سه‌جانبه روسیه، چین و پاکستان در مسکو را برای افغانستان مایه نگرانی دانسته است.
به نظر روزنامه، "دغدغه مردم بر این مبنی شکل می‌گیرد که نظام سیاسی در افغانستان بدون حمایت جامعه جهانی دوام نمی‌آورد و تا سال‌های دیگر نیز پایداری این نظام به کمک‌ها و حمایت‌های بین‌المللی وابسته است. روزنامه افزوده که "هر پدیده سیاسی، امنیتی و اقتصادیی که به روند حمایت‌های بین‌المللی لطمه بزند، به ضرر مردم افغانستان تلقی می‌شود."
سرمقاله‌نویس افغانستان با تاکید بر این که "توافق جامعه بین‌المللی" و "تعهد دوام‌دار قدرتهای سیاسی و اقتصادی دنیا از افغانستان می‌تواند بر ثبات سیاسی این کشور تأثیر بگذارد"، نوشته که قدرتهای منطقه مانند آمریکا و جاپان (ژاپن) از دولت مرکزی افغانستان حمایت کنند.
نویسنده از این قدرت‌ها خواسته که از دنبال کردن سیاست‌هایی که باعث تقویت "افراط‌گرایی" در منطقه و تضعیف نظام سیاسی افغانستان شود، پرهیز کنند. روزنامه به صورت مشخص این سیاست‌ها یاد نکرده اما به نظر می‌رسد که منظورش خبر ارتباط بین روسیه و گروه طالبان باشد.
