سفر دشوار؛ مهاجرت افغان‌ها به استرالیا

هر سال هزاران جوان افغان دل به دریا می زنند و راهی سفرهای دور و دراز می شوند؛ سفر برای یک زندگی بهتر. استرالیا یکی از مقصدهای عمده پناهجویان افغان در سال‌های اخیر بوده است.

محمد صادق، راننده یک موتورباربری در شهر کابل است. او در یکی از بازارهای این شهر به توزیع مصالح ساختمانی مشغول است و از این راه هزینه زندگی اش را تأمین می کند.

اما او به زودی به جای راندن کامیون خودش، مسافر یکی از کامیون های قاچاق انسان خواهد شد. صادق می خواهد وطنش را ترک کند و به دنبال یک وطن بهتر به استرالیا برود.

محمد صادق می گوید: "من از روی اجبار از اینجا می روم. مجبورم، گشت و گذار کرده نمی توانم. از نظر اقتصادی؛ خدا مهربان است یک لقمه نان برای فامیلم (خانواده) پیدا می کنم. اما شرایط کار در اینجا مساعد نیست. امنیت نیست."

او می افزاید که مجبور است شب‌ها مصالح ساختمانی مورد نیاز نیروهای آمریکایی را به پایگاه بگرام ببرد؛ وظیفه ای که به گفته او می تواند جانش را بگیرد.

سفر دشوار و طولانی

محمد صادق یک خانواده یازده نفری دارد. تا زمانی که او به استرالیا برسد و از آنجا پناهندگی بگیرد، خانواده اش باید با پس انداز اندکی که او از خود برجای می گذارد، روزگار بگذرانند.

بسیاری در این سال‌ها تلاش کرده اند خودشان را از راه قاچاق به استرالیا برسانند. اما در این راه بعضی بازداشت شده، بعضی ناپدید و عده ای هم در دریا غرق شده اند.

محمد صادق می گوید که از خطرهای سفر به خوبی آگاه است: "اینها برای همه مردم افغانستان معلوم است. اما مردم از ناچاری می روند و می گویند اگر در دریا غرق شدیم، از مصیبت خلاص می شویم و اگر رسیدیم هم فایده ماست."

سرنوشت نامعلوم

هر ساله هزاران جوان افغان مثل محمد صادق کشورشان را ترک می کنند و راهی کشورهای دیگر می شوند. جوانانی که آینده ای برای خود در اینجا نمی بینند. به همین دلیل تلاش می کنند با مهاجرت به کشورهای دیگر، آینده شان را در آنجا جستجو کنند.

استرالیا کشوری است که هزاران کیلومتر از افغانستان فاصله دارد. پناهجویانی که قصد سفر به آنجا را دارند باید رنج ماه‌ها سفر را بر خود هموار کنند و هزاران دلار به قاچاقچیان انسان بپردازند.

با همه اینها معلوم نیست آیا این پناهجویان اجازه اقامت در آن کشور را به‌دست می آورند یا نه. هم اکنون صدها پناهجوی افغان در انتظار دریافت پناهندگی در اردوگاه‌های این کشور به سر می برند.

ورود پناهجویان تازه هم باعث می شود صف انتظار برای دریافت پناهندگی از استرالیا طولانی تر شود.

ناامیدی از آینده

در ده سال گذشته میلیاردها دلار کمک جامعه جهانی از جمله پول استرالیا به افغانستان سرازیر شده، اما تاثیر آن به اندازه ای نبوده که افغان‌ها را به آینده کشور شان امیدوار کند. ادامه نا‌امنی ها نیز سبب شده افراد بیشتری تلاش کنند راهی برای خارج شدن از این کشور پیدا کنند.

محمد نادر فرهاد، سخنگوی کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل متحد در کابل معتقد است که بیشتر مهاجرت‌ها از افغانستان با انگیزه های اقتصادی صورت می گیرد.

او می گوید: "مطالعات نشان می دهد که بیشترین رفت و آمدهای امروزه از افغانستان به کشورهای همسایه و فراتر از آن، به دلیل مشکلات اقتصادی در داخل این کشور صورت می گیرد. جا دارد بگویم که شاید عده محدودی از افغان‌ها هم به دلیل نیاز به حمایت حقوقی بین المللی کشورشان را ترک کنند. ولی بیشترین شان به دلیل مشکلات اقتصادی در داخل افغانستان از این کشور می روند."

رقم دقیقی از شمار کسانی که هر ساله افغانستان را ترک می کنند، در دست نیست. اما براساس آمار سازمان ملل متحد تنها در یک روز بیش از ۶۰ هزار نفر به دو سوی مرز افغانستان و پاکستان رفت و آمد می کنند.

با روی کار آمدن دولت بعد طالبان، حدود پنج میلیون مهاجر افغان به کشورشان بازگشته اند. با این وجود، افغانستان هنوز یکی از بزرگترین جمعیت پناهجویان را در جهان دارد.