نمایش آثاری دیده‌نشده از فرامرز پیلارام ۳۲ سال پس از مرگش

مجموعه‌ای از آثار فرامرز پیلارام، یکی از مطرح‌ترین نقاشان نوگرای ایران و از پایه‌گذاران مکتب سقاخانه در گالری سهراب در تهران به نمایش درآمده است.

در این نمایشگاه سی اثر از آثار فرامرز پیلارام به نمایش گذاشته شده و برپا کنندگان نمایشگاه گفته اند که اغلب آنها از هنگام درگذشت او در شهریورماه سال ۱۳۶۲ تاکنون به نمایش درنیامده بودند.

نمایش آثار دیده نشده پیلارام، فرصتی نادر برای دیدن کارهای یکی از مهم‌ترین نقاشان معاصر است که خیلی زود، در جوانی و اوج خلاقیت هنری درگذشت.

فرامرز پیلارام بیش از همه به خاطر خط نقاشی‌هایش شناخته شده است. در تمام آثار او نماد‌ها و درونمایه‌های اصیل ایرانی به چشم می‌آید. پیلارام در آغاز کارش مهرهای قدیمی را با کمی دخل و تصرف در ابعاد بزرگ به روی بوم منتقل کرد و پس از آن با استفاده از خط و ترکیب‌بندی‌های هندسی و استفاده از سمبل‌های ایرانی جریان تازه‌ای را در نقاشی معاصر ایران به راه انداخت.

او را یکی از بنیانگذاران اصلی مکتب خط نقاشی باید دانست. پیلارام با استفاده از تکرار حروف و خط و تکرار سمبل های هنر قدیمی ایرانی در کار‌هایش تصویری نو و تأثیرگذار را به نمایش گذاشت.

در سال‌های دهه ۱۳۴۰، گروهی از نقاشان نوگرای ایرانی مانند فرامرز پیلارام، حسین زنده رودی، مسعود عربشاهی و پرویز تناولی توجهی ویژه‌ به استفاده از عناصر گوناگونی داشتند که می‌توانست نشان و نماد یا بازتابی از فرهنگ بومی و ملی باشد. هر کدام از این هنرمندان با برجسته ساختن برخی از این عناصر در پی دست یافتن به سبک و زبان شخصی خود بودند.

در آثار فرامرز پیلارام‌، حروف و خطوط گاه با ترکیب‌بندی‌های خاص و انتزاعی به عنصری چون رنگ و فضا در لابه‌لای تصویر‌هایش بدل می شود. او با توجه ویژه به رنگ و حرکت و آهنگ خطوط، فضاهای گوناگونی اما مختص به خودی را تجربه و بازآفرینی می کرد.

پیلارام خود در باره کار‌هایش نوشته است: "از تکرار یک فرم و ادغام عنصر خط در یکدیگر، در اندیشه من یک وحدت خاص ذهنی به وجود می‌آید که در اصل به واقعیت می‌پیوندد، و از نظر من قابل تفهیم و تفسیر است. هدف من گسترش هنری اصیل، پاک و ایرانی است."

آثار فرامرز پیلارام در نمایشگاه‌های انفرادی و گروهی متعددی در ایران و کشورهای مختلف به نمایش درآمده و برخی از آنها در تعدادی از موزه‌های معتبر در جهان به ویژه موزه هنرهای معاصر تهران نگهداری می‌شود.

فرامرز پیلارام

فرامرز پیلارام در سال ۱۳۱۶ در تهران به دنیا آمد. او تحصیلاتش را در رشته معماری داخلی و نقاشی تزیینی در دانشکده هنرهای زیبا در سال ۴۷ به پایان رساند و پس از آن برای ادامه تحصیلاتش در رشته هنر به ویژه چاپ به پاریس سفر کرد.

فرامرز پیلارام در سومین و چهارمین دوسالانه تهران کار‌هایش را به نمایش درآورد و مورد تقدیر قرار گرفت و پس از آن همراه با هنرمندانی چون حسین زنده رودی، منصور قندریز، مسعود عربشاهی، ناصر اویسی و پرویز تناولی مکتب سقاخانه را بنیان گذاشت.

پیلارام در سال ۱۳۵۳با هنرمندانی چون مرتضی ممیز و مارکو گریگوریان "گروه آزاد" را تشکیل داد. او همچنین از سال ۱۳۵۱ تا ۱۳۵۹ با سمت استادیار در دانشکده معماری دانشگاه علم و صنعت به تدریس طراحی پرداخت.

فرامرز پیلارام در سال ۱۳۶۲ در ۴۶ سالگی به دلیل سکته قلبی درگذشت.