'Hür' Libya'nın başkenti Bingazi'den izlenimler

    • Yazan, Jon Leyne
    • Unvan, BBC
  • Yayın tarihi

Bingazi, keder ve coşku duyguları arasında gidip geliyor bugünlerde. Kent, yaklaşık bir haftadır muhalefetin elinde ve sükunet içinde.

Ama yine hergün cenazeler kaldırılıyor. Ölenler, hükümet güçleriyle girişilen şiddetli çarpışmalarda yaralanan ve kurtarılamayan insanlar.

Bingazi halkı, başkent Trablus ile ülkenin batı bölgelerinde kontrolü ele geçirmek için verilen mücadeleyi dikkatle izliyorlar.

Herkesin bir şekilde, bir diğerinin yakını olduğu bu ülkede, başka bölgelerde olup bitenler Bingazi'yi de etkilemeye devam ediyor.

'Eğer Bingaziliyseniz, sizden korkuyorlar'

Muhalefet saflarında yer alan Ayman Nas "Eniştem Trablus'ta yaşıyor. Buralı o da, Bingazili.

Dün gece saat 2 gibi, Kaddafi'nin adamı olan silahlı 20 kişi evine gelmiş, kapısını kırıp, komşularıyla birlikte eniştemi de alıp götürmüş.

Trablus'ta yaşayan bütün Bingazilileri topluyorlar. Eğer Bingaziliyseniz, sizden korkuyorlar. Eniştemi nereye götürdüklerini ya da kendisine ne yaptıklarını bilemiyoruz." diyor.

Televizyon başında toplanmış bir grup, Albay Kaddafi'nin muhalefette olan kişileri uyuşturucu kullanmakla suçladığı konuşmaya kulak veriyor.

İçlerinden biri, Ramazan el-Kiş, bu duyduklarının yeni birşey olmadığını söylüyor;

"Hala yalan söylüyor, yalan yalan yalan... İstemiyoruz bu adamı. Bunu istemiyoruz!" diyor.

Bir anda eyleme geçmiş bir kent

Görünüşe bakılırsa, Bingazi, bir anda eyleme geçmiş bir kent.

Yönetimi protesto eden kent halkı, Kaddafi'nin en zorlu askerlerine karşı baş kaldırdığı güçle, gündelik yaşamın normale dönüştürülmesi işini de kendi ellerine almış.

Ayman Nas, isyandan sonra ortaya çıkan çok çeşitli komitelerden birinde görev yapıyor:

"Bankalar dünden itibaren yeniden açıldı, gelecek hafta da, umuyoruz, okullar ve üniversite, öğrenime yeniden başlayacak." diyor Ayman Nas ve ekliyor:

"Dün ayrıca buradaki emniyet binasına, bugüne hazır olabilsin diye çeki düzen verdik. Böylece herkes, güvenlik koşulları, eğitim, herşey herşey eski normal haline dönecek."

Zeyneddin başını kaldırmaksızın Albay Kaddafi'yle dalga geçen posterler imal ediyor. Kendisine soruyorum: bütün bu faaliyetleri kim düzenliyor?

"Kendiliğinden, aynı anda oldu. Herşey yerli yerine oturdu. Bence bu kaderimizdi. Yayılan bir salga bu. Ve herşey yerli yerine oturuyor." diyor.

'Libya sadece Kaddafi değildir'

Ramazan el-Kiş, dünyaya, Libya'nın sadece Albay Kaddafi olmadığını göstermek istedikleri anlatıyor:

"Sadece Kaddafi, yalnız ve yalnız Kaddafi Kaddafi değil durum, tamam mı? Libya dışında yaşayan insanların gelip bu ülkeyi görmesini , Libya halkının nasıl çalıştığına tanık olmasını, Libyalıların nasıl yaşadıklarını ve nasıl birlik içinde olduklarını anlamasını istiyoruz."

Bir bankanın dışında, para çekmek için sıra bekleyen insanlar çıkıyor karşıma.

Herkese, hesaplarında yeterli birikim olmasa bile, 160 dolar para çekebilecekleri bildirilmiş.

İnsanlar hiçbir sorun olmadığını söylüyor, sonra da neşeli bir şekilde vatan şarkıları söylemeye başlıyorlar.

Coşku, keder, öfke...

Bingazi dışındaki hava üssüne gidiyorum. Bir önceki hafta sonu protestoculara ateş açılması üzerine, buradaki hava birliği derhal muhalefet saflarına geçmişti.

Taraf değiştiren askerlerin elinde savaş uçakları ve askeri helikopterler var hala.

Üst düzey yetkililerden Albay Abdül el-Hasi'ye soruyorum, acaba Kaddafi'yi Trablus'tan atmak için yürütülen savaşa katılmaya niyetliler mi?

"Daha ilk günden halk devriminin yanında yer aldık. Ve saldıracak her güce karşı koymaya hazırız. Henüz, lojistik nedenlerle batı bölgesindeki kardeşlerimize destek verme olanağını bulamadık. Bunu yapabilmek isteriz ama hava sahası kapalı. Karadan havaya fırlatılan füzeler var, onları halletmemiz gerekiyor. Hazır olmadan daha ileri gidemeyiz." diyor.

Albay el-Hasi'yle mülakatım sona ererken, hafif bir kargaşa doğuyor. Albay Kaddafi'nin resmini çıkarıyorlar ortaya ve resme ateş açıyorlar.

Burada hüküm süren baş döndürücü ortamın bir parçası bunlar.

Coşku, keder, öfke, hayatın kökten değişmekte olduğuna ve yakında çok daha iyi olacağına dair büyük umut ve inanç, hep, bir arada yaşanıyor.